Op het spoor van de stenen of … hoe alles begon

Het ontstaan van dieptegesteente en veranderingsgesteente

Dieptegesteente/Plutonieten – graniet: genoemd naar de griekse god van de onderwereld. Ontstaan in een tijdsbestek van meerdere miljoenen jaren door het opstijgen van magma uit de aardkern in de aardkorst en het geleidelijke afkoelen en het stollen in grote diepte en onder grote druk binnen de aardkorst.

Graniet als belangrijk dieptegesteente

Graniet (lat. granum = korrel) is het meest en het technisch belangrijkste dieptegesteente. Het uiterlijk maar ook de belastbaarheid van het graniet is afhankelijk van de grootte van de korrel en de samenstelling van de structuur. De hoofdbestanddelen van het graniet werden reeds door J. W. v. Goethe benoemd. „Veldspaat, kwarts en glitter, deze drie vergeet ik nimmer….“

Veldspaat: verantwoordelijk voor de kleur van het granietsoort

Kwarts:graniet heeft het hoogste aandeel aan kwarts (tot 80%) van alle gesteenten. Kwarts veroorzaakt de buitengewone hardheidsgraad van het graniet t.w. 6 – 7 (staal heeft een hardheid van 5)

Glitter:donker, treed meest als biotit op, beinvloed de weersgevoeligheid van het graniet

Metamorfe gesteenten/veranderbare gesteenten

Deze gesteenten zijn het resultaat van reeds aanwezige gesteenten. Door verzakking van hele formaties in de diepte, grote hitte en hoge druk ontstaat deze metamorfose door miljoenen van jaren nadien de gesteenten qua uiterlijk en technische eigenschappen geen verwantschap meer vertonen met het oorspronkelijke gesteente. Bijzonder opvallend is de typische gelaagdheid van metamorfe gesteenten.

Belangrijke metamorphite

Kwartsit: eontstaan door zandsteen, bv.: Azul Macaubas uit Brazilie door de blauwe silikaatinsluitsels een van de mooiste materialen van de wereld.

Paragneis: ontstaan door leem, bv.:Incas Gold uit India betoverd door prachtige roodbruine-ivoren tot lichtgrijze kleurschakering, doet lichtelijk blauwzwart aan.

Orthogneis:ontstaan door graniet, bv.: Juparana uit Brazilie of Solarium eveneens uit Brazilie

Migmatit: mengeling van twee gesteenten, (Orthogneis en Paragneis), bv.: Paradiso en Shivakaschi uit India vallen op door hun wisselende, gekleurde laagjes (paars – zwart tegen het rode aan, afwisselend lichtivoren tot ivoren – geelachtig tegen het bruinrode aan)

Natuursteen-methode van winning

De winning van natuursteen is afhankelijk van de gesteldheid van het terein en de opslag van het gesteente. Het graniet vormt massive, vertikaal en horizontal verlopende kloven. De zorgvuldigheid tijdens de winning is afhankelijk van de waarde van het gesteente. Een groot aantal steengroeven is in terrasvorm opgebouwd. Deze terrassen zijn aan de voor- en aan de bovenkant toegankelijk.

Winning

Afsplijten: een veerspies wordt in het boorgat ingevoerd - verouderde methode. Toenemend worden hydraulische installatie‘s met een splijtkracht van 2000 kN (= 2000 ton) gebruikt.

Opblazen:In het terras wordt in een diepte van ca. 8m en een breedte van ca. 40m boorgaten gezet. Deze boorgaten worden met springstof gevuld. Door het opblazen komt uit dit gesteente een 40m brede en 8m hoge rots los en valt uiteen in verscheidene grote elementen. De rotsstukken worden in de vereiste vorm in transportabele blokken gedeeld.

Diamanttouwzaag: Tijdens de winning met de diamanttouwzaag wordt de steengroeve ook in terrasvorm aangelegd. Een staaltouw, bezet met diamantparels, snijdt rotsblokken uit het bergmassief. Het touw wordt via een boring ingestoken en snijdt via waterkoeling de natuursteen. Deze worden dan weer in blokken gedeeld. Voor de winning van harde natuurstenen wordt de voorkeur aan diamanttouwzagen gegeven. De wezenlijke voordelen liggen in de milieuvriendelijkheid en het hoge percentage van afbouw.

Brandstraaltechniek:Deze in Amerika ontwikkelde techniek maakt het mogelijk, door een zeer hete vlam, die met hoge snelheid op de steen treft, grote blokken met minimaal materiaalverlies te verwerken. De blokken kunnen aansluitend met behulp van de schiet- of spiesplijting op de gewenste maat gemaakt worden.